Categorie: Publicaties


Blogreeks klimaat- en energiebundel. Worden particuliere ondernemingen steeds vaker aansprakelijk gesteld voor schade door klimaatverandering?

Blogreeks klimaat- en energiebundel. Worden particuliere ondernemingen steeds vaker aansprakelijk gesteld voor schade door klimaatverandering?

Wereldwijd is er een enorme toename aan klimaatzaken. In totaal zijn er al meer dan 1.450 aanhangig gemaakt. Hoewel veel van deze procedures zich tegen overheden richten, lijkt ook sprake te zijn van een toename aan procedures tegen ondernemingen. Daarbij gaat het onder meer om de carbon majors en om partijen die investeringsbeslissingen nemen en daarmee invloed hebben op de carbon footprint van bedrijven. In hoofdstuk 5 van het onlangs verschenen boek “2030: het juridische instrumentarium voor mitigatie van klimaatverandering, energietransitie en adaptatie in Nederland” signaleren Edward Brans en Katrien Winterink, beiden werkzaam bij Pels Rijcken, trends en ontwikkelingen op dit gebied. Is het aannemelijk dat deze claimbereidheid verder toeneemt, om zo private ondernemingen ertoe te bewegen maatregelen te nemen om broeikasgasemissies (verder) te beperken? (meer…)

PBL: Nederland op de weg naar circulaire economie

PBL: Nederland op de weg naar circulaire economie

Tegen de achtergrond van een groeiende bevolking en een toenemende welvaart dreigen grondstoffen in de wereld schaars te worden. Het wordt daarom steeds belangrijker om bestaande grondstoffen zo efficiënt mogelijk te gebruiken, en te hergebruiken. Een ‘circulaire economie’, waarin geen afval bestaat en grondstoffen opnieuw worden ingezet, biedt daarop antwoord. Om de transitie naar een volledig circulaire economie mogelijk te maken en daadwerkelijk te realiseren in 2050, heeft de Nederlandse overheid de laatste jaren samen met andere partijen een basis gelegd en een structuur aangebracht. Het kabinet heeft het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) gevraagd elke twee jaar met een Integrale Circulaire Economie Rapportage (ICER) te komen die peilt waar we op dat moment staan, en zicht geeft op internationale en nationale trends in het grondstoffengebruik inclusief de milieu- en sociaaleconomische effecten die daaruit volgen. Op 21 januari jl. verscheen de 1e ICER. Wij praten u bij op de hoofdlijnen van dit rapport. (meer…)

PBL publiceert Monitor Concept-RES: hoe staat het met de haalbaarheid van de ambitieuze energiestrategieën?

PBL publiceert Monitor Concept-RES: hoe staat het met de haalbaarheid van de ambitieuze energiestrategieën?

Nederland is verdeeld in dertig zogenaamde ‘energieregio’s’. In deze energieregio’s werken gemeenten, provincies en waterschappen samen met maatschappelijke partners, het bedrijfsleven en inwoners aan een strategie om in 2030 tenminste 35 TWh aan energie op te wekken uit zon en wind op land, of uit warmtebronnen zodat wijken en gebouwen van het aardgas af kunnen. Daarvoor maken de regio’s concrete plannen in dertig afzonderlijke Regionale Energiestrategieën, afgekort RES’en. In een RES kijkt iedere regio wat de mogelijkheden voor duurzame energie in de eigen regio zijn. Welke projecten zijn er al? Welke locaties lenen zich goed om bijvoorbeeld nieuwe wind- of zonneparken te bouwen? Hoeveel ruimte is er op deze locaties beschikbaar, en hoe verhoudt dat zich met andere ruimtelijke opgaven in dat gebied? Zijn de plekken maatschappelijk gezien acceptabel en financieel haalbaar? Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) heeft de door de energieregio’s per 1 oktober 2020 aangeboden concept-RES’en doorgerekend en de voortgang gepubliceerd in de Monitor Concept-RES. Wij nemen u mee door de hoofdlijnen van dit document. (meer…)

Blogreeks klimaat- en energiebundel. De kansen van flexibiliteit in de Omgevingswet voor de duurzame ontwikkeling

Blogreeks klimaat- en energiebundel. De kansen van flexibiliteit in de Omgevingswet voor de duurzame ontwikkeling

Flexibiliteit wordt in de Omgevingswet genoemd als antwoord op de steeds complexere opgaven in de fysieke leefomgeving en als middel om de duurzame ontwikkeling te bevorderen. Maatwerkvoorschriften, maatwerkregels en gelijkwaardige maatregelen zijn instrumenten die deze ruimte moeten bieden. Met deze instrumenten kan worden afgeweken van algemene regels uit het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). In hoeverre kunnen gemeenten en provincies deze instrumenten inzetten om de energietransitie te versnellen? (meer…)

Blogreeks klimaat- en energiebundel. Crisis- en herstelwet: een proeftuin voor de energietransitie

Blogreeks klimaat- en energiebundel. Crisis- en herstelwet: een proeftuin voor de energietransitie

Voor het behalen van de klimaatdoelstellingen van de EU en Nederland zullen buitengewone stappen nodig zijn; stappen die niet altijd passen binnen de geldende regels. Waar de Crisis- en herstelwet oorspronkelijk bedoeld was om de economie uit het slop te trekken, functioneert deze wet inmiddels als proeftuin voor nieuwe regels op het gebied van het omgevingsrecht, waardoor het mogelijk wordt te experimenteren met afwijkingen van bestaande regels. Een deel van de experimenten is bedoeld om de energietransitie te faciliteren. In hoofdstuk 10 van de bundel ‘2030: Het juridisch instrumentarium voor mitigatie van klimaatverandering, energietransitie en adaptie in Nederland’ wordt aan de hand van vier voorbeelden ingegaan op de vraag hoe experimenten met regelgeving kunnen bijdragen aan de energietransitie en daarmee aan het behalen van de klimaatdoelen. Wij gaan daar hieronder kort op in. (meer…)

Blogreeks klimaat- en energiebundel. Het belang van de nationale en Europese klimaatplan- en monitoringsmechanismen

Blogreeks klimaat- en energiebundel. Het belang van de nationale en Europese klimaatplan- en monitoringsmechanismen

Met het Akkoord van Parijs heeft de internationale gemeenschap tot doel gesteld om de opwarming van de aarde te beperken tot 2 graden ten opzichte van het pre-industriële tijdperk – waarbij ernaar wordt gestreefd om de opwarming tot 1,5 graad te beperken. Ter uitvoering van het Akkoord van Parijs, alsook de eerder gesloten onderdelen van de United Nations Framework Convention on Climate Change, nemen de Europese Unie en zijn lidstaten maatregelen om de uitstoot van broeikasgassen te beperken – zo ook Nederland. Door middel van klimaatplannen kunnen op elkaar afgestemde maatregelen worden genomen om de gestelde klimaatdoelen te behalen. Dat deze voorgenomen maatregelen in de praktijk ook tot de beoogde broeikasgasemissiereductie zal leiden is op voorhand niet met zekerheid te stellen. Voor een effectieve klimaat- en energietransitie is daarom een adequaat monitorings- en evaluatiemechanisme onontbeerlijk. In dit blog wordt nader ingegaan op het belang van de Nederlandse en Europese klimaatplan- en monitoringsmechanismen. (meer…)